Details
Naam
Slachthuisbuurt, Haarlem. (Sevenhuijsen: 1e project)
.jpg&width=650&height=650&imageformat=jpg)
Aantal afbeeldingen: 17
IntroductieEngels geïnspireerd buurtje in Haarlem. Bij de opening rekende het Haarlem's Dagblad dit complex tot "één der fraaiste van Haarlem".
AdresSchalkwijkerstraat 61-113
Graafschapstraat 1-17
Keizer Karelstraat 6-48
Slachthuisstraat 2
Postcode(s)2033 JE
PlaatsHaarlem
LandNederland
Vervaardiger A.M.J. Sevenhuijsen (Architect)
Datum1922 - 1924
Huidige staatDeels of volledig gerenoveerd
OpdrachtgeverWoningstichting "Vooruitgang"
Oorspronkelijke functieRijtjeshuizen (arbeiderswoningen)
Huidige functieRijtjeshuizen (arbeiderswoningen)
Type objectGemeentelijk monument, Blok
AchtergrondDe hier besproken arbeiderswoningen naar ontwerp van architect Sevenhuijsen staan in de Slachthuisbuurt, genoemd naar het uit 1907 daterende openbare slachthuis (in 1985 gesloten). Het complex maakt deel uit van een door Dumont ontworpen uitbreidingsplan. Dumont was directeur van de Dienst Openbare Werken in Haarlem.
Het eerste project van Sevenhuijsen in deze buurt betrof de hier genoemde huisnummers aan de Schalkwijkerstraat (destijds Schalkwijkerweg), Graafschapstraat, Keizer Karelstraat en Slachthuisstraat. Omdat op reeds opgespoten grond werd gebouwd, kon men in 1921 meteen beginnen met de betonfundering. Graafwerk was onnodig. Bij de oplevering op 2 september 1922, sprak het Haarlem's Dagblad van "een woningcomplex (...), dat tot één der fraaiste van Haarlem behoort."
Sevenhuijsen zou nog meer projecten in de Slachthuisbuurt ontwerpen: 119 woningen aan onder meer de Hoffmeijerstraat, Paus Leostraat en Karolingenstraat (1924-1926) en 31 woningen aan de Slachthuisstraat (1926-1927). In 1930 volgde project van opnieuw 119 woningen aan de even zijde van de Graafschapstraat, met ook gevels aan de Schalkwijkerstraat.
De woningen zijn inmiddels aangewezen als gemeentelijk monument.
Het eerste project van Sevenhuijsen in deze buurt betrof de hier genoemde huisnummers aan de Schalkwijkerstraat (destijds Schalkwijkerweg), Graafschapstraat, Keizer Karelstraat en Slachthuisstraat. Omdat op reeds opgespoten grond werd gebouwd, kon men in 1921 meteen beginnen met de betonfundering. Graafwerk was onnodig. Bij de oplevering op 2 september 1922, sprak het Haarlem's Dagblad van "een woningcomplex (...), dat tot één der fraaiste van Haarlem behoort."
Sevenhuijsen zou nog meer projecten in de Slachthuisbuurt ontwerpen: 119 woningen aan onder meer de Hoffmeijerstraat, Paus Leostraat en Karolingenstraat (1924-1926) en 31 woningen aan de Slachthuisstraat (1926-1927). In 1930 volgde project van opnieuw 119 woningen aan de even zijde van de Graafschapstraat, met ook gevels aan de Schalkwijkerstraat.
De woningen zijn inmiddels aangewezen als gemeentelijk monument.
BeschrijvingDe invloeden van de Amsterdamse School zijn het sterkst aan te wijzen in de metselverbanden en de gepotdekselde geveldelen. De daken van de per twee gegroepeerde huisjes met topgevels hebben een iets geknikte vorm (mansardedaken). Ze lijken op de door Sevenhuijsen in 1920 ontworpen arbeiderswoningen aan de Garenkokerskade, waar ze ook per twee zijn gegroepeerd en worden afgewisseld met woningen die evenwijdig aan de straat liggen, zij het dat zij in de Slachthuisbuurt zijn voorzien van platte daken en aan de kade van zadeldaken.
De straatwand aan de Schalkwijkerstraat is op twee plaatsen doorbroken door ondiepe hofjes waarin drie dubbele woonhuizen zijn gebouwd. Deze zgn. 'closes' zijn ontleend aan de Engelse tuinsteden en zijn bedoeld om een afwisselend straatbeeld te creëren en een gevoel van saamhorigheid te bewerkstelligen.
De straatwand aan de Schalkwijkerstraat is op twee plaatsen doorbroken door ondiepe hofjes waarin drie dubbele woonhuizen zijn gebouwd. Deze zgn. 'closes' zijn ontleend aan de Engelse tuinsteden en zijn bedoeld om een afwisselend straatbeeld te creëren en een gevoel van saamhorigheid te bewerkstelligen.
InterieurHet is interessant in het Haarlem's Dagblad van 4 september 1922 de beschrijving van het interieur te lezen, inclusief de kleuren en materialen.
Recente ontwikkelingenDe Slachthuisbuurt, zo'n 600 woningen groot, is sinds 2015 onderworpen aan een grootscheepse herstructurering, bestaande uit renovatie en nieuwbouw. Aanvankelijk leken daarbij door Sevenhuijsen ontworpen blokken te moeten sneuvelen, maar dit is niet doorgegaan.
De woningen van het eerste project zijn allemaal voorzien van kunststof kozijnen. Voor de bewoners ongetwijfeld een uitkomst, zeker aan de drukke Schalkwijkerstraat. Het aanzien leidt er echter wel onder.
De woningen van het eerste project zijn allemaal voorzien van kunststof kozijnen. Voor de bewoners ongetwijfeld een uitkomst, zeker aan de drukke Schalkwijkerstraat. Het aanzien leidt er echter wel onder.
Bronnen
Wim de Wagt en Jos Fielmich, Architectuurgids Haarlem (Uitgeverij 010 2005).
Marcel Bulte, Slachthuisbuurt, Boeren, Arbeiders en Slagerslieden (Spaar en Hout - Haarlem, 2007).
'Woningbouwvereeniging "Onze Woning" Officiële opening en onthulling van een gedensteen' in: Haarlem's Dagblad 4 september 1922, blz 1.
Ingezonden door Rieks Witte
Professionele of persoonlijke bandRieks Witte 2015: Ik vind het een aantrekkelijk wijkje, zeker nu er grootscheepse renovaties plaats vinden. Het is een schoolvoorbeeld van een typisch jaren-twintig uitbreidingsplan met een coöperatieve achtergrond.
Gert-Jan Lobbes 2026: informatie geactualiseerd en foto's toegevoegd. De projecten van Sevenhuijsen zijn over drie bijdragen verdeeld.
Gert-Jan Lobbes 2026: informatie geactualiseerd en foto's toegevoegd. De projecten van Sevenhuijsen zijn over drie bijdragen verdeeld.
Gerelateerde objecten